برق قدرت

روشهاي جلوگيري از پديده گالوپينگ يا نوسانات جهشي هاديها در ژاپن

نوسانات گالوپينگ يا نوسانات جهشي هاديها در اثر وزش باد يا ريزش ناگهاني يخ و برف از روي هاديها يا هر دو عامل بوجود مي آيد. اين پديده در برخي موارد ممكن است  منجر به وقوع اتصال كوتاه بين فاز با سيم محافظ يا فاز با فاز در جايگذاري عمودي هاديها گردد و در نتيجه باعث از دست رفتن شبكه مي گردد. براي جامعه امروزي كه مجهز به سيستم هاي اطلاعاتي خبره مي باشد يك قطع لحظه اي قدرت نيز حتي مي تواند براي مختل كردن فعاليت ها كافي باشد.

دركشور ژاپن براي مقابله با اين پديده روشهايي بكار گرفته شده است كه در زير به دو مورد آن اشاره مي گردد.



 · فعاليت شركت برق توكيو :

در منطقهKanto  در ژاپن پديده گالوپينگ در هر زمستان چند بار بيشتر اتفاق نمي افتد اما همين هم باعث وارد آمدن خساراتي به برجهاي انتقال و سيستم برق در منطقه وسيعي ميگردد.
از طرف ديگر چون در خطوط واقعي شانس و امكان كمي براي مشاهده پديده گالوپينگ وجود دارد، منطقه  achika در استان ياماگاتا در ژاپن كه داراي شرايط وزش باد شديدي در طول سال مي باشد انتخاب گرديده و يك خط انتقال آزمايشي 500 كيلو ولت در سال 1994 در اين منطقه براي آزمايش ساخته شد. با استفاده از خط آزمايشي مذكور امكان مشاهده پديده گالوپينگ در خط آزمايشي و بررسي دقت شبيه سازي ها وهمچنين موثر بودن روشهاي مقابله با پديده بوجود آمده است. 
قبل از شروع و مشاهده آزمايشها بر روي خط آزمايشي، با استفاده از تونل باد شكل تجمع و انباشتگي برفها روي هاديها كه باعث ايجاد پديده گالوپينگ با دامنه بزرگ ميگردد بررسي و انتخاب مي گردد، سپس مدل و  نوع تجمع و انباشتگي تعيين مي گردد و به روش مصنوعي بر روي هاديهاي خط آزمايش مي گردد.

براي مدلهاي انباشتگي از نوع مثلثي ويا هلالي و با استفاده از بررسي هاي آزمايش همان نتايج ملاحظه گرديد كه از مطالعات تئوريكي مورد نظر بوده است.

همچنين در پديده گالوپينگ براي اينكه بتوان بررسي نمود كه آيا باد در شرايط خوبي براي آزمايش روشهاي مقابله با پديده است يا خير، امكان مشاهده اطلاعات مربوط به  باد مانند سرعت، جهت،شدت و مغشوش بودن وجود دارد.

تا كنون با اعمال سيستم وزني خارج از مركز و يا فاصله دهنده هاي شل براي هاديها، توانسته اند در چند مورد پديده گالوپينگ را ايجاد و مشاهده نمايند. نتايج بررسي ها نشان داده است كه روشهاي مقابله اعمال شده مؤثر بوده و توانسته اند از پيدايش پديده گالوپينگ جلوگيري نمايند.

·                       فعاليت شركت برق هوكايدو

شركت برق هوكايدو در حال  بررسي و مطالعه پديده  گالوپينگ جهت روشن ساختن مكانيزم آن و طراحي تجهيزاتي براي جلوگيري از اين پديده مي باشند.

دستاوردها
    1-       طراحي و ساخت يك جداساز هادي فازها از نوع غيرسراميكي : اين جداساز جديد از مواد غيرسراميكي ساخته شده است و وزن سبكي دارد و مانع از ايجاد اتصال كوتاه بين هاديهاي خطوط انتقال مي گردد.

    2-                بررسي پديده گالوپينگ در حالت هاي مختلف سيم كشي

آزمايش بر روي خطوط انتقال با دو هادي (باندل دوتايي) در حالت هاي مختلف سيم كشي انجام گرديد تا اختلاف پديده گالوپينگ در اين حالت ها مشخص گردد. در اين آزمايشها مشخص گرديد كه خطوط عمودي (Vertical Lines) تأثير به سزايي در جلوگيري از پديده گالوپينگ دارند ولي قابليت هاي كاري و نگهداري آن به عنوان مشكلاتي كه بايد حل گردند باقي مانده است.

برنامه ها
    1-       استفاده از يك سيستم شبيه ساز : سيستم شبيه سازي كه از روش المان محدود استفاده مي كند مي تواند مدلهاي مختلفي از خطوط انتقال را شبيه سازي نمايد. شركت هوكايدو با استفاده از اين سيستم مطالعات لازم را جهت بهبود قابليت اطمينان عملكرد جداسازها كه ممكن است به عنوان راه حل مسأله گالوپينگ باشد ادامه داد.

    2-       مطالعه بر روي خطوط نصب شده : براي اثبات تجهيزاتي كه بدون استفاده از جداساز فازها مانع از پديده گالوپينگ مي شوند، اين شركت علاوه بر انجام آزمايش بر روي روشهاي مختلف سيم كشي جهت جلوگيري از گالوپينگ مي خواهد آزمايشاتي را نيز بر روي روشهاي پشتيباني و نگهداري هاديهاي خطوط انجام دهد تا مؤثرترين روش جلوگيري از پديده گالوپينگ را بيابد.

 

 شركت برق هوكايدو ژاپن - شركت برق توكيو TEPCO

 http://www.hepco.co.jp/    986 

 http://www.tepco.co.jp/  553


+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و هفتم تیر ۱۳۸۶ساعت 11:55  توسط مرتضی شهبازی  | 

ترانزیستورهای نسل جدید

 

این ترانزیستورهای جدید بجای بهره‌گیری از سیلیکون، با ایندیوم فسفاید (indium phosphide) و ایندیوم گالیوم آرسناید ( indium gallium arsenide) ساخته می‌شوند. این مواد با هم ترکیب می‌شوند تا یک ماده سه لایه ایجاد شود که پایه ترانزیستورهای دوقطبی (bipolar) را تشکیل می‌دهد. هر ترانزیستور از سه قسمت ساخته می‌شود که عبارتند از امیتر، بیس و کلکتور. تیم طراح می‌گوید که ساختار کلکتور را با افزودن ایندیوم، کریستاله می‌کنند تا هتروجانکشن سودومورفیک (pseudomorphic heterojunction) درست شود. این پیوند اجازه می‌دهد تا الکترونها آزادانه تر بین دو لایه حرکت کنند که در نتیجه این عمل، سرعت بالا حاصل می‌شود. میلتون فینچ پروفسور مهندسی برق و کامپیوتر هولونیاک در ایلینویز که این مطالب را عنوان نمود اضافه کرد که هنوز چند سالی با ارائه نمونه عملی این ترانزیستورها به بازار فاصله داریم زیرا قیمتی که برای این نمونه تنظیم شده است 100 برابر ترانزیستور ساخته شده از سیلیکون است هرچند که انتظار می‌رود با تولید انبوه، این هزینه تا 90 درصد کاهش یابد. یکی از نقاط ضعف این مواد جدید آنستکه بشدت نیرو مصرف می‌کنند که باعث می‌شود تا نتوان آنها را در میکروپروسسورها کنار هم قرار داد.



در سال 1971 میلادی اولین پردازنده شرکت اینتل به نام 4004 تعداد 2300 ترانزیستور داشت و30 سال بعد از آن پردازنده پنتیوم 4 تعداد 42 میلیون ترانزیستور داشت در طی این مدت استراتژی اصلی سازندگان تراشه ها برای ساختن پردازنده های سریعتر کوچکتر کردن ترانزیستورها بوده برای فعال کردن آنها در انجام اعمال تکراری و همچنین فعال کردن مدارهای بسیار پیچیده که درون یک طاس از جنس سیلیکون جاگذاری شده اند به هر حال نظر به اینکه نیم رساناها حتی بیشتر از پیچیده بودن مرحله ی مهمی را در اندازه و حجم و کارایی ترانزیستورها می گذارنند مانند مصرف برق و گرما که دارد پدیدار می شود که به چند عامل محدود می شوند که به سرعت در طراحی و ساخت تراشه ها بستگی دارد.کاربرد طرحهای موجود برای پردازنده های آینده به خاطر تراوش کنونی در ساختمان ترانزیستور غیر قابل انجام است که نتایجی را از قبیل مصرف زیاد برق و تولید زیاد گرما در برداشته است.
در اواخر سال 2002 شرکت اینتل از نوآوری و پیشرفتهای محققانش در زمینه ساختمان ترانزیستورها و نمایاندن مواد جدید که به عنوان یک گام مهم در تلاش برای حفظ موازین قانون میکروچیپ و بهبود بخشیدن سرعت و راندومان قدرت و کاهش گرمای تولید شده در پردازنده خبرداد.این ساختمان جدید که به عنوان یک به روز رسانی در پردازنده ها اضافه می شود به نام اینتل تراهرتز ترانزیستور می باشد و این به خاطر توانایی در خاموش و روشن کردن ترانزیستورها در مدت زمانی به اندازه یک ترلیونم از ثانیه است شرکت اینتل امیدوار است که سرانجام تراشه های جدیدی بسازد که تعداد ترانزیستور های آن بیشتر از یک بیلیون است باسرعتی ده برابر بیشتر و با تراکم ترانزیستوری،بیست و پنج برابر تمام تراشه های پیشرفته موجود در سال 2000.انجام چنین کاری این معنی را به عناصر تراشه می بخشد که آنها قادر به اندازه گیری مقادیری بسیار کوچکتر از تار موی انسان به اندازه 20 نانو متر هستند.
ترانزیستور اختراع ساده ای است که در یک ناحیه ی سیلیکونی ساخته شده است که آن فقط میتواند به صورت الکترونیکی یک تبدیل بین خاموش و روشن انجام دهد.مطابق آیین و برنامه ترانزیستورها آنها سه پایانه با اسامی Gate و Source و Drain دارند.Source و Drain نوع دیگری از سیلیکون اساسی و Gate ماده به نام پلیسیلیکون است.پایین Gate لایه ی نازکی به نام ماده عایق برق که از دی اکسید سیلیکون ساخته شده وجود دارد وقتی که ولتاژی به ترانزیستور داده می شود Gate باز یا روشن می شود و جریان برق از Source به Drain جاری می شود وقتی که Gate بسته یا خاموش است هیچ جریان برقی وجود ندارد.تکنولوژی اینتل تراهرتز در ترانزیستورها دو تغییر عمده را شامل می شود اولی این است که فاصله ی بین Source و Drain زیاد تر می شود و زیربنای این ترانزیستور ها به گونه ای است که فقط یک جریان الکتریسیته می تواند از آن عبور کند.دومی این است که لایه ی عایق سیلیکون که اندازه ی آن بسیار نازک است زیر Source و Drain جاسازی می شود. این روش با روش موسوم برای ایزوله کردن سیلیکون در بقیه ی اختراعات متفاوت است.وقتی ترانزیستور روشن است ماکسیسم رانشی است که می تواند داشته باشد که این در سرعت تبدیل حالت خاموش و روشن کردن ترانزیستور بسیار مفید است.وقتی که Gate خاموش است لایه ی اکسید راه جریانهای ناخواسته ای که در گردش می افتد را مسدود می کند.سومی این است که قطعه شیمیایی لایه ی اکسیدی Gate ی ترانزیستور را با Source و Drain مرتبط می سازد که باعث می شود یک ماده عایق جدید ایجاد شود که این روش توسط تکنولوژی به نام لایه ی اتمی رشد یافته است که این لایه هایی هستند که با کلفتی یک مولکول رشد یافته اند.قطعه شیمییایی خیلی دقیق لایه ی اکسیدی Gate تابه حال توانسته از جنس آلومینیوم و تیتانیوم از بین بقیه قطعات باشد.
این سه روش بهبود سازی مستقل از هم هستند اما کار آنها در آینده یک هدف را دنبال خواهد کرد که استفاده ی موثرتری از جریان برق توسط ترانزیستورهاست:
1- ضخیمتر کردن منطقه ی مورد استفاده برای Source و Drain و تغییر قطعه ی شیمییایی Gate اکسیدی که همه ی اینها به تراوش بدنه ی اصلی Gate کمک می کند زیرا جریان میتواند به خارج از Gate تراوش کند.ترانزیستور های کوچکتر راه فرار بیشتری می گیرند به خاطر همین طراحان مجبورند جریان الکتریسیته ی بیشتری برای پمپ کردن در نظر بگیرند که باعث تولید گرمای بیشتری می شود. شرکت اینتل ادعا می کند تراوش Gate در ماده جدید نسبت به دی اکسید سیلیکون 10000 برابرکاهش می یابد.
2- افزایش لایه ی عایق کننده سیلیکون ((SOI باعث کاهش مقاومت در برابر جریان گردشی بین Source و Drain می شود.درنهایت این کاهش مقاومت به طراحان این اجازه را خواهد داد که مصرف برق را کاهش دهند یا بازده و کارایی را نسبت به انرژی داده شده بهبود بخشند.
3- مزیتهای دیگری هم وجود دارد که آنها را نشان می دهیم.برای مثال: گردش آزادانه ذرات آلفا که از تماس با یک ترانزیستور در تراشه ها می تواند به طور ناگهانی باعث تغییر حالت آن یا بروز خطا شود که در آینده این ذرات بوسیله ی لایه ی عایق کننده (SOI) جذب می شوند.
پردازنده های کنونی پنتیوم4 با توان 45 وات نار می کنند.خوب است بدانیم که ترانزیستورهای تراهرتز درپردازنده های آینده قادر هستند مراحل اتلاف توان را حفظ کنند و قدرت را در فاصله ی 100 وات نگهدارند.
شرکت اینتل پیشنهاد کرده که می تواند با بکارگرفتن قسمتهایی از تکنولوژی تراهرتز در تولیدات آتی خود مثلا تراشه های 0.09 میکرونی در سال 2003 یا زودتر استفاده کند.در نهایت تغییرات شیمییایی و معماری مجزا در تکنولوژی جدید می تواند در نیمه دوم قرن جاری به اوج خود برسد.شرکت اینتل در سال 2007 تراشه هایی خواهد ساخت که با یک بیلیون ترانزیستور کار می کند اما با میزان مصرف برق پردازنده های پنتیوم 4 که در قرن حاضر مصرف می شوند.با چنین سرعت پیشرفت،از ترانزیستورهای جدید انتظار می رود پردازنده هایی با سرعت 10 گیگا هرتز در سال 2005 و تراشه هایی با 20 گیگاهرتز سرعت در پایان دهه تولید شود

سریع‌ترین ترانزیستور جهان توسط دكتر " فرشید رییسی " عضو هیات علمی دانشكده مهندسی برق دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی طراحی و ساخته شد.در طراحی این ترانزیستور به جای الكترون از سالیتان (بسته‌های امواج الكترو مغناطیسی ) كه با سرعت نور حركت می‌كند،استفاده شده است.رییسی درباره مزیت این طرح گفت:ترانزیستور سالیتانی می‌تواند صدها برابر سریع تر از ترانزیستورهای معمولی كه از جنس نیمه هادی هستند، عمل كند.وی افزود:این ترانزیستور در ابعاد ‪ ۸دهم میلیمتر ساخته شده است و سرعتی حدود ‪ ۸گیگاهرتز دارد كه در مقایسه با ترانزیستورهای معمولی (حدود ‪ ۲/۵گیگا هرتز) سه برابر بیشتر است و هر چه ابعاد آن كوچكتر باشد،سرعت ترانزیستور افزایش می‌یابد.وی با اشاره به اینكه قطعات مورد نیاز این ترانزیستور از خارج كشور تهیه می‌شود،گفت:تولید این ترانزیستور به آزمایشگاه‌های ساخت قطعات نیمه هادی نیازمند است كه متاسفانه در كشور وجود ندارد.وی افزود:در حالی كه هزینه تهیه یك آزمایشگاه ساخت ترانزیستور سالیتانی نسبت به هزینه آزمایشگاه‌های ساخت ترانزیستورهای كنونی بسیار كمتراست.دكتر رییسی خاطر نشان كرد:در صورت تجهیز آزمایشگاه قطعات نیمه هادی در كشور ،با تهیه ترانزیستورهای سالیتانی در ابعاد صد نانومتر ،می توان سرعت فركانسی آن را به حدود ‪ ۲۰۰تا‪ ۳۰۰گیگاهرتز رساند تا در مواردی نظیر ابررایانه‌ها وفعالیت‌های دفاعی كه سرعت ترانزیستور اهمیت دارد به كار رود.وی افزود:ترانزیستور سالیتانی علاوه بر سرعت سه برابر بیشتر نمونه اولیه آن نسبت به سریع‌ترین ترانزیستورهای موجود در بازار،از لحاظ هزینه تولید از ترانزیستورهای نیمه هادی با كاربردی در ‪ CPUهابسیار ارزانتر است.مقاله مربوط به طرح ابتكاری دكتر "فرشید رییسی" كه در مجله معتبر بین‌المللی ‪ Applied Physics Lettersآمریكا ارایه شده،بازتاب وسیعی در نشریات و رسانه‌های علمی فیزیك جهان داشته است.

+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و هفتم تیر ۱۳۸۶ساعت 1:55  توسط مرتضی شهبازی  |